PÅ GAMLE TRAKTER: Ernst Berge Drange tilbake på Drange, der han var kvar sommar i oppveksten. Han kunne opplysa at det ved folketeljinga i 1910 budde 103 personar i Drangsbygda. I dag er talet mykje lågare.
PÅ GAMLE TRAKTER: Ernst Berge Drange tilbake på Drange, der han var kvar sommar i oppveksten. Han kunne opplysa at det ved folketeljinga i 1910 budde 103 personar i Drangsbygda. I dag er talet mykje lågare.

– I 1910 budde det 103 personar her

Folk fekk eit nært innblikk i korleis livet i eit lite gardssamfunn var for kring hundre år sidan, då Ernst Berge Drange heldt kåseri i Kulturløo på Drange i helga.
Publisert 20.09.2015 kl. 11.00.

Det gjekk akkurat med sitjeplassar for alle, i den gamle sauekjellaren i løa til Helge Drange, som no er eit koseleg lokale med langbord og matservering. Kring 25 personar benka seg inn, for å høyra om livet før i tida, frå historikaren Ernst Berge Drange.


Brenn for små samfunn

Ernst Berge Drange er mannen bak mellom anna dei fire gards- og ættesogebøkene for Tysnes. Interessa for historie har vore der frå han var kring tolv år gammal, og har ikkje dabba av med åra.

– Eg kunne sikkert ha snakka i mange timer til, sa han etter at han hadde avslutta det timelange kåseriet, som handla om livet – og folka – i «Drongsbygdo» for 100 år sidan. Drongsbygdo vil seia gardane Drange, Kleppe og Leite, og fleire av tilhøyrarane som kom innom hadde ei eller anna tilknyting til plassen. For ikkje å nemna Berge Drange sjølv, som er fetteren til noverande eigar av garden på Drange, Helge Drange.

– Far min kalla alltid Drange for «heime». Så den identiteten har eg nok arva frå han, og det er kanskje grunnen til at eg skriv om små samfunn, opna Berge Drange med.

Faren hans, Kornelius Meyer Drange, var fødd på Drange, men Berge Drange vaks sjølv opp i Fana. Dei siste 33 åra har han budd og arbeidd på Sand i Ryfylke.


Kristna av Gamle-Erik

Året 1914 var viktig for Drange. Det var året den fyrste slåmaskina kom til bygda, og ikkje minst vegen. Vegbygging var ein viktig aktivitet, då mennene som utførte arbeidet fekk betalt nokre skilling per akkord, som var på nokre hundre meter. Men det tok likevel 20 år til før vegen nådde Kleppe, og 30 år til før den var framme i Neshamn.

Bøndene la ned mykje arbeid i å dyrka opp gardane på den tida, medan fleire kvinner var sterkt involverte i misjonsarbeid på tidleg 1900-tal.

– Kristninga av Drongsbygdo gjekk føre seg på 1870-80-talet, og det vert sagt at det var ein mann som vert kalla Gamle-Erik som kristna bygda, opplyste Berge Drange, til latter frå tilhøyrarane.


Kvir seg for å seia ja

Med på turen til Drange var også Astri Drange Hole, søstera til Berge Drange.

– Det er kjekt å høyra på dei små anekdotane hans om personar som levde her på den tida, sjølv om eg har høyrt alt før, smiler ho.

Tre damer frå Ølve fekk og høyra på litt lokalhistorie, utan at dei var heilt førebudd på det, då dei eigentleg kom for å sjå seg rundt på gardsmuseet.

– Det er triveleg at det kom så mange for å høyra på. Det er 24 år sidan den siste gards- og ættesoga kom ut, og då er det kjekt å kunna returnera til materialet av og til, seier Berge Drange etter kåseriet, og held fram:

– Eg er ikkje den som jublar høgast når eg får spørsmål om å gjera slikt som dette, for det krev ein del førebuing. Og eg likar best å gøyma meg vekk og skriva, men eg må nok gjera slikt som det her litt oftare, avsluttar han.


SPANANDE: Dei fleste av tilhøyrarane hadde ei tilknyting til Drangsbygda, som Ernst Berge Drange snakka om i kåseriet, noko som gjorde det ekstra interessant.
SPANANDE: Dei fleste av tilhøyrarane hadde ei tilknyting til Drangsbygda, som Ernst Berge Drange snakka om i kåseriet, noko som gjorde det ekstra interessant.

Siste saker Gå til framsida

Alex Lunde blir ny regiondirektør i Norconsult

Etter ein prosess med mange gode søknadar, frå både interne og eksterne kandidatar, er det no klart at Alex Lunde får jobben som direktør for region vest i Norconsult. Han er eit kjent fjes for mange tysnesingar ettersom han har slektsrøter her, og ofte legg turen til Tysnes når han har fri. Alex Lunde tek over direktørjobben etter Jens Kvarekvål, som skal fortsetja med andre spennande...

Desse hadde flest turar til Ramnanuten

Frank Hustad har igjen gjort ein stor skrifttydingsjobb, og kome fram til at det var desse 12 som gjekk mest til Ramnanuten i 2019: Ingunn Meland – 81Marita Nygård – 39Frank Hustad – 37Anette Kårstad – 24Kari Lande – 24Mathias Bakke – 23Oliver Fagerbakk – 19May-Lill Bergesen – 19Vibecke M. Gjerstad – 18Morten Bondhus –...