STOPP FOR «TYSNES»: Viggo Nonås hadde ein ekstra stopp i Våge for «Tysnes» sin del – for fotografering av skorsteins-transporten. (Foto: Camilla Korsnes)
STOPP FOR «TYSNES»: Viggo Nonås hadde ein ekstra stopp i Våge for «Tysnes» sin del – for fotografering av skorsteins-transporten. (Foto: Camilla Korsnes)

Ferjeentusiast i Fusa kjøper HSD-skorstein til hagepynt

Få, om nokon, er ferjeentusiastar som Viggo Nonås frå Eikelandsosen. No har han sikra seg ein gamal HSD-skorstein til hagepynt frå gamleferja Bjørnefjord.
Publisert 27.12.2016 kl. 16.00. Oppdatert 28.12.2016 kl. 18.12.

Til vanleg jobbar han på sambandet Gjermundshamn-Årsnes, på gamle og gode MF Hordaland. Men Viggo Nonås er meir enn ferjemann på jobb. På fritida er han ein ihuga samlar av gamle ferjeeffektar. Aller nærast hjarta står effektar med den gamle HSD-logoen. I hus og hage vrimlar det av ulike effektar, ein del av dei er til og med til sals på nettbutikken hans, ferjekiosken.no.


Skorsteinen overgår alt

Men alle gamle høgdepunkt i samlarsoga til Nonås har no måtta setjast eitt trinn ned på rangstigen. No er det ferjeskorsteinen frå gamle «Bjørnefjord» som tronar høgast.

– Eg har lenge fabla om at eg burde få meg ein ferjeskorstein i hagen. Då MF Sveio var ombygd i Finland, vart skorsteinen sett på land på ei øy der. Men korleis få den heim? Eg likar ikkje å tenkja problem, ser heller på det som utfordringar. Men likevel, ein skorstein frå Finland til Fusa? Han gliser.

Så fortel han om korleis han brått ein morgon låg og fintenkte, at gamle MF Bjørnefjord skulle til Eldøyane på Stord for opphogging. Då var gode råd dyre.

Ferjelaget Skånevik, som han var med og starta for ein del år sidan, hadde kjøpt gamleferja av Johan Brigtsen.

– Brigtsen hadde planar om å restaurera «Bjørnefjord», men prosjektet gjekk i stå. Ferjelaget kjøpte gamleferja for å sikra seg ein del gamalt utstyr. Og det som var mest gledeleg for meg, skorsteinen hadde dei ikkje bruk for. Då nytta eg sjansen, fortel Nonås smilande, når han passerer Våge sentrum på veg heim til Fusa med skorsteinen på slep på ein tilhengar etter ein lastebil.


Kjend på Tysnes

Skorsteinen på gamleferja har opp gjennom åra lagt att mykje røyk over Bjørnafjorden og hamnebassenget i Våge. Gamle «Bjørnefjord» vart bygd i Haugesund i 1962. Ho var den fyrste bilferja som gjekk mellom Os og Stord, no Halhjem-Sandvikvåg. Ho hadde også stopp på Tysnes. Bjørnefjord har også gått ein del i sambandet Våge-Halhjem. Bjørnefjord skulle såleis vera godt kjend for mange tysnesingar.

«Bjørnefjord» var eit av seks systerskip i HSD som var bygd etter nokolunde same form; «Kinsarvik», «Sveio», «Odda», «Skånevik», «Vikingen» og «Bjørnefjord».

– For oss HSD-interesserte er HSD-rosetten nærast heilag. Eg har samla på ein del rosettar opp gjennom åra. På skorsteinen kjem denne svært godt til sin rett, smiler Nonås nøgd.

Han røper at han mellom anna har planar om å laga eit lite HSD-museum inni den seks kvadratmeter store skorsteinen. Ifølgje han sjølv blir det i så fall det minste HSD-museet i verda.

Den «halvgalne» ferjeentusiasten synest det blir stas å få skorsteinen på plass i hagen, og fablar om lyskastarar slik ein ser på kyrkjelege bygg.

– Etter mitt syn er HSD-rosetten kanskje det sterkaste varemerka her i fylket, legg han meir alvorleg til.


Til Tysnesfest?

Heime i hagen planlegg han tilrigging med luft slik at han kan bruka skorsteinen til «tuting». Tyfonen frå skipet er nemleg integrert i skorsteinen, og den fekk han til nød lov å overta frå ferjelaget.

– Den blir fin å skræma postmannen med når han kjem med rekningar, ler han.

Den einaste bekymringa har vore kor langt det går an å strekkja strikken før sambuaren set opp ein bom oppi vegen.

– Denne gongen var det nære på, flirer Nonås.

Anlegget skal ikkje bli meir fastmontert enn at det skal kunna flyttast.

– Eg har i grunnen lova Norled-kollega Sigvard Madsen at Tysnesfest skal få låna skorsteinen til intimkonsertar alt til neste sommar, kjem det kjapt frå Nonås, medan han himlar litt med augene.

– Kva meir kan ein ynskja seg enn ein ekte HSD-skorstein?


Vart intervjua av NRK

Også NRK har bite seg merke i HSD-entusiasten frå Fusa og den nye hagepynten hans. Onsdag 28. desember var det intervju med Nonås på radio NRK Hordaland, og klippet finn du her.

Nettsaka finn du her.


OVER NUEN: Viggo Nonås på veg over Nuen med skorsteinen på «hjul», på ein tilhengar etter ein lastebil. – Dette var nok fyrste gongen MF Folgefonn har hatt skikkeleg skorstein, smiler Nonås. (Foto: privat)
OVER NUEN: Viggo Nonås på veg over Nuen med skorsteinen på «hjul», på ein tilhengar etter ein lastebil. – Dette var nok fyrste gongen MF Folgefonn har hatt skikkeleg skorstein, smiler Nonås. (Foto: privat)

Siste saker Gå til framsida

På gamleheimen

At gamleheimen skulle koma til å hamna på Hovland, hadde mest med tilfeldige omstende å gjera. Det vart i alle høve slik at Tysnes Gamleheimslag overtok den staselege gamle doktorbustaden som vart bygd av distriktslege Gjestland, som fekk skøyte i 1880. Her sette han opp ein bustad som ikkje stod tilbake for dei gamle patrisiarhusa som rikfolk i Bergen gjerne bygde som «lyststeder» utanfor...

Fylket seier nei til Hordfastaksjar

Hordaland fylkesting seier nei til kjøp av aksjar i Hordfast no. Fylkestinget vil ta stilling til aksjekjøp når ei utgreiing om fylkeskommunen si deltaking i pådrivarselskap ligg føre.Vedtaket i fylkestinget vart gjort mot fem røyster (SV, MGD og Raudt). Desse partia ville saman med Tom Sverre Tomren i KrF seia eit klart nei til fylkeskommunalt aksjekjøp i Hordfast AS.Høgre kom...