SPREK DAME: Solveig Skaten (88) har hatt hovudet og kroppen med seg gjennom eit langt liv. Formelen er å eta sunt og vera aktiv. Framleis syklar ho til og frå butikk og i andre ærend. (Begge foto: Ella Sandra Dahl Berland)
SPREK DAME: Solveig Skaten (88) har hatt hovudet og kroppen med seg gjennom eit langt liv. Formelen er å eta sunt og vera aktiv. Framleis syklar ho til og frå butikk og i andre ærend. (Begge foto: Ella Sandra Dahl Berland)

88 år og mjuk som ein ungdom

– Å få føtene over hovudet og hendene i golvet, såpass må eg klara.
Publisert 12.08.2019 kl. 06.00.

Solveig Skaten (88) nærmar seg nittiåra, men ho er mjukare enn dei fleste på underteikna sin alder.

– Kvifor er du så sprek for alderen?

– Eg tek tran, eg ser til at eg får i meg alle vitaminane eg treng, og eg får mosjon.

– Kor ofte mosjonerar du?

– Eg legg meg på golvet og gjer øvingar, ikkje kvar kveld, men annankvar dag eller som eg finn det for godt, svarar ho.

Då går det i strekkøvingar, sykling og mageøvingar.

– Å få føtene over hovudet og hendene i golvet, såpass må eg klara, smiler ho uanstrengt.


Den første sykkelen

Solveig var seksten år då ho byrja å sykla, og ho kjøpte sin første sykkel då ho var sytten år.

– Eg hugsar at spilene gjekk i bakhjula berre eg hadde litt fart, og eg kunne mest ikkje svinga heller, ler ho.

Men Hans Skaten, som ho seinare skulle dela livet med, fiksa dette.


Møtte kjærleiken som 15-åring

Solveig møtte mannen sin då ho jobba som hushjelp på Skaten.

– Han var sytten og eg var femten. Me budde i same hus, så då måtte me jo bli kjende.

Ho jobba der som hushjelp frå mai og til dei hadde fått opp potetene om hausten.

Då ho var rundt nitten, gjekk Solveig på Framnes Kristne Folkehøgskule. Kristendommen har vore viktig for ho gjennom livet.

– Som barn gjekk eg på alt som hadde kristent forteikn. Eg har hatt ein plass å gå til med alt som tyngjer.


Bygde båtar

I 1953, då ho var 22 og Hans var 24, gifta dei seg, og fekk etter kvart tre søner og ei dotter.

– Hans blei tidleg arbeidsmann, og monterte eit kjøken allereie som sekstenåring. Han laga òg soveromsmøblar til fleire søsken, fortel Solveig.

I lag med arbeidskollega Einar Heldal bygde Hans ein stor verkstad som står ved Slettskogsjøen den dag i dag.

– Der bygde dei båtar på vår grunn, og Hans og eg flytta opp på kontoret medan me bygde hus lenger oppe i bakken, held ho fram.

– Det var motorbåtar han bygde. Men det blei så skrekkeleg mykje klinking at han måtte byta arbeid.


Lengta tilbake

Vegen gjekk då vidare til Norheimsund. Der blei dei buande i seksten år, frå 1962 til 1978.

– Det var i den tida då det byrja å bli vanleg å ta sertifikatet. Det hadde Hans, og han tok arbeid på Norheimsund yrkesskule som vaktmeister.

Men me var samde om at det var på Tysnes me høyrde til. Me lengta tilbake hit, seier Solveig.

Då dei kom tilbake frå Hardanger i 1978, jobba Hans som organist i Onarheim kyrkje, og held fram med å jobba som bygningsarbeidar og vaktmeister.

– Han hadde ikkje anna enn folkehøgskulen, men han var ubegripeleg intelligent, seier Solveig og fortel at mannen blei organist etter berre nokre timar med undervising hjå ein lærar på Stord.


Førti år i Flakkavågen

Sjølv jobba ho som kyrkjetenar og klokkar.

– Når eg ikkje jobba i kyrkja, var eg søndagsskulelærar i bedehuset på Onarheim. Og så gjekk eg som heimehjelp i fjorten år, til eg blei pensjonist, fortel ho.

I fjor var det 40 år sidan ekteparet flytta tilbake til Tysnes og Flakkavågen. Hans døydde for tre år sidan.

– Me bygde huset vårt i Flakkavågen på tre somrar. Det er eg stolt av, at mannen min berre trong hjelp til å setja opp sperrene, seier Solveig og smiler breitt.


Gode sykkelminne

– Etter at han blei pensjonist, så var det mannen min som tok bilen og handla, seier Solveig.

I dag syklar ho eit par dager i veka til Joker-butikken i Uggdal for å handla, og syklar til Våge kvar gong ho skal betala ei rekning.

– Men ikkje visst det er styggevêr, ler ho.

88-åringen har mange minne ho vil dela, og eit av dei beste var ein langtur med sykkelen, frå ti om føremiddagen til sytten på ettermiddagen.

– Eg gjekk i bankbussen i Flakkavågen, og gjorde ærend der. Så sykla eg til Hodnanes, forbi Våge og Lunde. Eg var besøksven, så eg gjekk innom gamleheimen i Nymark, og var heime i femtida, fortel ho.

Det blir noko kortare langturar i desse dagar. I år sykla ho til olsoksgudstenesta på Onarheim.

– Eg brukte ein time opp, for Vermedalsbrekka er skrekkeleg lang, ler ho.


Bestemmer tida sjølv

– Kvifor sykkel, då?

– Det går ikkje rutebuss til alle tider. Og eg gidder ikkje å sitja og strikka medan eg venter. Når eg syklar, så bestemmer eg tida sjølv, seier Solveig bestemt.

– Strikker du òg, altså?

– Ja. Sjå her, seier ho og viser ei heil korg full av fargerike sokkar.

– Eg strikka akkurat endå ein ferdig, seier ho og held opp to flotte, grøne labbar som vitnar om at ho framleis har sterke auge.

Når ho ikkje syklar og strikkar, så går ho i møte på Jensvoll, og i kyrkja, eller les i Bibelen, i misjonsbladet eller Dagen.

– Å vera Guds barn er trygt og godt. Det er det som har halde meg oppe i alle prøvingar gjennom livet, kvitrar 88-åringen.


IMPONERER: Alderen er i seg sjølv imponerande nok. Solveig er ein meister i å strikka flotte mønster, og har både gode nevar og auge.
IMPONERER: Alderen er i seg sjølv imponerande nok. Solveig er ein meister i å strikka flotte mønster, og har både gode nevar og auge.

Siste saker Gå til framsida

Politiet: Seink farten

Politiet har fått inn gjentakande meldingar om høg fart på strekninga mellom Uggdal og Våge. – Me håpar at folk tek omsyn til andre trafikantar, og held fartsgrensa, oppmodar Susann Rosvold, politibetjent ved Tysnes lensmannskontor. Ho understrekar at det er spesielt viktig å ta det med ro no som det bikkar mot vinter og minusgrader, og det byrjar å bli glatt på vegen. –...

Skuletime i flytenaustet

Også denne hausten har 6. klassingane i kommunen fått høyra og læra om alle tysnesingane som var mannskap og offiserar på amerikanske yachter (jåttar på tysnesdialekta) i perioden 1900-1940. I fleire år har 6. klassingane vore inviterte til omvising og «skuletime» i flytenaustet om jåttseglarane. Elevane syner interesse for denne viktige brikka i Tysnes si nyare soge. Dei får...