IKKJE AKTUELT: Formannskapet har gått gjennom kommunen si høyringsinnstilling til NVE sin rapport, der Tysnes er med i eitt av dei 13 områda som NVE vurderer som mest eigna til vindkraftutbygging. (Arkivfoto)
IKKJE AKTUELT: Formannskapet har gått gjennom kommunen si høyringsinnstilling til NVE sin rapport, der Tysnes er med i eitt av dei 13 områda som NVE vurderer som mest eigna til vindkraftutbygging. (Arkivfoto)

Nei til vindkraft på Tysnes

– Rapporten viser tydeleg at det er dårlege vurderingar, og ber preg av at kraftmafiaen har dårleg tid.
Publisert 22.09.2019 kl. 06.00.

Det sa formannskapsmedlem Arne Leite (Sp) då formannskapet gjekk gjennom det nye høyringsinnspelet til Norges vassdrags- og energidirektorat (NVE) sin rapport «Forslag til nasjonal ramme for vindkraft».

Nesten heile Tysnes kommune er medrekna som eitt av 13 område som NVE vurderer som eigna for vindkraftutbygging. Unnataket er nokre små øyer nord i kommunen, og eit smalt område som strekkjer seg frå Malkenes og sørover forbi Sunde til Vikaneset.


Tysnes ut av planane

Norges vassdrags- og energidirektorat (NVE) har fått i oppgåve av Olje- og energidepartementet å leia arbeidet med å laga eit forslag til ei nasjonal ramme for vindkraft på land.

Olje- og energidepartementet ønskjer god lokal medverknad, og har difor bede råka partar om innspel til det konkrete forslaget til ei nasjonal ramme for vindkraft, og til om ei slik ramme bør fastsetjast i Norge. I 2018 rådde formannskapet til at Tysnes kommune blir teke ut av det vidare arbeidet med å utarbeida ei nasjonal ramme for vindkraft på land. I rapporten blir det påstått at mange av innspela som kom inn, var på eit detaljnivå som gjorde at NVE ikkje kunne ta omsyn til dei. Innspelet frå Tysnes kommune var ikkje kommentert, og forslaget frå kommunen om å trekkja Tysnes ut av arbeidet er ikkje nemnt.


Utelukkande kritisk

Kommunen har kome med eit høyringsinnspel der det er teke stilling til NVE sitt forslag til ei nasjonal ramme, og om det bør fastsetjast ei nasjonal ramme til vindkraft i Norge. Høyringsfristen er 2. oktober. Då høyringa blei gjennomgått, stilte formannskapet seg utelukkande kritisk til rapporten frå NVE.

– I rapporten har Tysnes vore innanfor eitt av områda som har blitt vurdert som aktuelle for vindkraft i framtida. Innanfor områda som er peikt på som aktuelle, er det visse eksklusjonsområde, som er ekskludert av ulike årsaker. Det vere seg bustader i nærleik, digitale sendarar for bakkenett og diverse ting som gjer at det er ein del område som ikkje skal sjåast på som ein del av planen, sa sakshandsamar Jon Agnar Leirvik då han presenterte høyringa i formannskapet.

– I tillegg har Miljødeparte-mentet peikt på ein del miljøhensyn, og Riksantikvaren har peikt på kulturminne og den type ting. NVE ser på det som viktig med god kapasitet for straumnettet for å vera godt eigna for vindkraft. Dei har stort sett latt vere å sjå på innspela som kom tidleg i arbeidet. Å få Tysnes kommune ut av planen er omtrent ikkje nemnt, sa Leirvik.


Arrogant å pressa på kommunane

Dei 13 områda som NVE meinar eignar seg best for vindkraftutbygging på land er valde ut ifrå analyser av vindressursar, nettkapasitet og miljø- og samfunnsinteresser. Områda er valde med omsyn til friluftsliv, fugle- og dyreliv, støy, kulturminne og reindrift.

Innanfor områda er det fleire areal som vert rekna som ueigna for vindkraftutbygging. I tillegg er det delar av dei valde områda som kan bli ekskludert frå forslaget gjennom harde eller mjuke eksklusjonar. Føresetnader for mjuke eksklusjonar omfattar til dømes lite vind eller tett busetnad. Mjuke eksklusjonar omfattar støyfølsam busetnad, digitale bakkenettsendarar, soner rundt drikkevasskjelder og områder med krevjande topografi. Tysnes er ikkje føreslått ekskludert frå nokon av områda, til trass for at kommunen sitt areal har mjuke eksklusjonar.

– Det er openbert at Tysnes skal ut av forslaget, sa Arne Leite.

– Det er ubegripeleg arrogant å pressa dette på kommunane. Men dei gir oss moglegheit til å uttala oss, så eg håpar dei tek høgde for det som blir påpeikt frå vår side, sa formannskapsmedlem Ingrid Restad (Ap).


Ikkje plass til vindkraft

I saksframstillinga til formannskapet 25. oktober 2018, blei det vurdert at plassering av vindturbinar vest på Skorpo kjem i konflikt med regulert vegtrasé for Huglosambandet og Sunnfast.

– Vegane som kjem, vil vera i vegen for vindkraft og tek allereie beslag i store friluftsområde. Alle stadene dei peikar på som aktuelle, har kommunen kartlagt som friluftsområde som er i mykje bruk. Tysnes kommune gir allereie frå seg store natur- og friluftsområde til storsamfunnet. Det vil vera feil om Tysnes òg må gi frå seg fleire brukbare friluftsområde. Det er ikkje plass til vindkraft, sa Leirvik.

– I tillegg er det mange spanande naturtypar på Tysnes, mellom anna regnskog av ulike slag. Det ryk litt med i ein veg der òg, og det ville vera dumt å øydeleggja resten for vindkraft, fortsette Leirvik.

Når ein ser på desse tinga samla, er det stort sett ikkje område igjen på Tysnes til å kunna leggja planar for vindkraftutbygging, og nok ein gong ber kommunen om å bli teke ut av planane om vindkraftutbygging på land. I den vidare vurderinga av sjølve rapporten, er konklusjonen er at den har klare veikskapar.

– Til dømes har NVE lagt mest vekt på ferdig utbygde straumområde i vurderinga. Store område som Finnmark, der vindpotensialet er bra, men det ikkje finst infrastruktur til straumnettet eller nok kapasitet til auke i straumproduksjon, blir sett heilt vekk ifrå. I staden for å sjå på område som kan vera aktuelle for vindkraft og for utbygging av infrastrukturen, som vil skje i framtida uansett, sa Leirvik.

Konklusjonen er at ei nasjonal ramme for vindkraft bør ha eit framtidsretta fokus for at den skal kunna fungera i fleire år framover.

– Eg er einig i konklusjonen, at det kan vera fornuftig å laga ein plan, men at det som er laga til no ikkje er godt nok, sa ordførar Kåre Martin Kleppe (H).


Siste saker Gå til framsida

Søkte om meir pengar

Etter underskotet i fjor er Tysnesfest i år tilbake på pluss-sida. Samtidig er kommunepolitikarane innstilte på å auka støtten til festivalen.