MANGLAR VIKAR: Om ingen kvalifiserte søkjarar melder seg, kan det gå mot reprise av fjorårets uheldige situasjon. (Foto: Camilla Korsnes)
MANGLAR VIKAR: Om ingen kvalifiserte søkjarar melder seg, kan det gå mot reprise av fjorårets uheldige situasjon. (Foto: Camilla Korsnes)

Førebels ingen jordmorvikar i sikte

Tysnes kommune er nok ein gong på jakt etter ny jordmorvikar, og innehavaren av fjorårets vikarstilling sit to månader på overtid.
Publisert 24.01.2020 kl. 06.00.

Etter fleire henvendingar frå gravide på Tysnes, og etter at fem kvinner stod fram i avisa i fjor sommar om manglande oppfølging under og etter svangerskap, blei Elisabeth Hatteberg i fjor sommar rekruttert inn i eit 60 prosent jordmorvikariat som skulle vara fram til jul.

No står dei gravide i kommunen igjen i fare for å gå utan jordmor for ein ny periode, på trass av lovnader frå politikarane om å styrkja jordmortilbodet på Tysnes.


Sakna strakstiltak og betre rutinar

Dei fem kvinnene som gjekk ut mot jordmortilbodet på Tysnes i fjor, var klare på at kommunen burde tilsetja jordmor i ei heil stilling framfor 50 prosent som ein har hatt dei siste åra.

Dei sakna òg betre tiltak for å handtera situasjonen der dei stod ein periode utan jordmor. Dette meinte dei gjekk ut over dei og borna dei venta på ein dårleg måte.

– Når det blir sjukemeldingar og oppseiingar i desse tenestene, burde dei som har ansvar i kommunen og veit om situasjonen, sett inn strakstiltak. Det bør vera betre rutinar på dette, sa dei.


Ønskte å auka ressursane

Ordførar Kåre Martin Kleppe støtta innspelet frå dei fem som gjekk ut mot kommunen, og sa til «Tysnes» i juli at dette var ei sak han ville ta vidare politisk, både i valkampen og i budsjettarbeidet i haust.

– I Høgre sitt valprogram som nyleg blei vedteke, går partiet inn for innføring av følgjeteneste av jordmor. Då må me auka ressursane til jordmorstillinga, sa han.

– Eg visste at det har vore utfordringar med oppseiingar og sjukemeldingar. Når desse blir samanfallande, blir ein sårbar, sa han.

Kleppe meinte det var viktig å følgja opp saka og finna løysingar.

– Skulle me koma opp i ein liknande situasjon seinare, må me sjå til at me har gode nok retningsliner, uttalte han.

Då kommunestyret vedtok årsbudsjettet 17. desember i fjor, vedtok dei dette verbaltillegget: «Kommunestyret stiller seg positiv til at det vert arbeidd for å styrke stilling som jordmor, og ber om at ein tek sikte på å etablera ei ordning for beredskap og følgjeteneste».


Ikkje kvalifiserte søkjarar

Rett før jul vart det lyst ut jordmorvikarstilling for ein ny periode, med søknadsfrist 5. januar. Stillinga til sitjande vikar er forlenga frå før jul til ut februar. Det nye vikariatet, som strekkjer seg til ut februar 2021, er vidareført som ei 50 prosent stilling.

Då fristen for førstegongsutlysinga gjekk ut, hadde kommunen fått inn to søkjarar.

– Stillinga blei straks lyst ut for andre gong etter avklaring med sjukepleiarforbundet, opplyser Tonje Aakre, personalrådgjevar i Tysnes kommune.

– Den er lyst ut for andre gong på bakgrunn av at dei to søkjarane som søkte ved førstegongsutlysinga ikkje fylte kvalifikasjonskravet, fortel ho.

Dei to hadde postadresse ein annan stad i Norge og utanfor Norge.

– Uavhengig av kor søkjarane bur, vert dei vurdert etter kvalifikasjonsprinsippet: utdanning, erfaring og personlege eigenskapar, seier Aakre.

Begge søkjarane har fått beskjed om at stillinga vert lyst ut på ny.


Ser positivt på situasjonen

Grunnen til at stillinga vert lyst ut som vikariat, er at den som er fast tilsett har fått innvilga permisjon. At det er stor etterspurnad etter jordmor i Norge, gjer ikkje situasjonen lettare for kommunen.

– Vårt mål er å få på plass kompetansen me treng, og å kunna gje det tenestetilbodet me skal, seier Aakre.

Ho vel å sjå positivt på utfordringa dei står overfor no.

– Me har sett på tidlegare stillingsutlysingar at det er kome inn kvalifiserte søkjarar i andregongsutlysingane. Me håpar på det same denne gongen òg.


Søkjer om statlege midlar

Søknadsfristen til andregongsutlysinga er 26. januar. Då skal det òg vera søkt om statlege prosjektmidlar for å auka opp vikarstillinga.

– På bakgrunn av at me søkjer om prosjektmidlar og at stillingsstorleiken kan bli større, må me vurdera kva me skal gjera dersom det ikkje kjem kvalifiserte søkjarar innan fristen, seier Aakre.

– Det ideelle hadde vore å kunna tilby ei 100 prosent stilling, meiner ho.

I utlysinga står det nemleg at det er søkt om midlar for å auka stillingsdelen i perioden.

– Dette er midlar som kommunen må søkja om årleg, informerer Ingvild A. Hustad, einingsleiar for barn og familie.

– Me håper absolutt å få innvilga søknaden, seier ho.


Naudsynt å auka for ein periode

Rådmann Steinar Dalland stadfestar at det vert jobba med ein søknad om midlar frå Helsedirektoratet, tilsvarande dei midlane som kommunen har søkt om tidlegare.

– Me søkjer både om vidareføring av midlar til prosjekt og midlar til nye prosjekt. Søknadsfrist er 20. januar, og tildeling vert gitt medio mars, seier Dalland.

Han opplyser at årsaka til at stillinga som jordmor har vore auka frå 50 til 60 prosent hausten 2019, er at kommunen har vore heilt utan jordmor ei tid.

– Me vurderte det som naudsynt å auka stillinga til tre fulle dagar for å sikra god oppfølging av gravide og nyfødde. Dette vart igjen vurdert i høve til at me hadde ubrukte lønsmidlar sidan me ikkje hadde lukkast med å få vikar i stillinga, fortel han.


Midlar er bundne av føremålet

I 2017 blei det søkt Helsedirektoratet om 340.000 kroner i prosjektmidlar til styrking av skulehelsetenesta og helsestasjon for ungdom, for å auka kapasiteten gjennom nye stillingsbrøkar og årsverk for relevante yrkesgrupper. Jordmortenesta inngår i denne lista.

Våren 2018 fekk kommunen innvilga 200.000 kroner frå Helsedirektoratet til å styrkja helsestasjonen, og i juli fekk dei 140.000. Styrkinga av tenesta blei sett i verk frå september 2018 ved at ein av helsesjukepleiarane fekk auka stillinga frå 50 prosent til 80 prosent.

– Prosjektmidlar vart brukt i perioden frå 1.9.18 til 31.12.19. Dei midlane som ikkje vart brukt i 2018, vart søkt og innvilga overført til 2019, og har vore nytta til å styrkja helsestasjonen med vikarar, både innan helsestasjonsarbeid og psykisk helse, seier Dalland.

– Generelt er det slik at denne type midlar vert bundne av føremålet som er omsøkt. Dei kan såleis ikkje overførast til andre føremål dersom midlar ikkje vert nytta vert dei søkt overført slik som i denne saka, opplyser han.


Må sjå stillingsbrøk i lag med tenestetilbod

På spørsmål om han meiner det ville vore enklare å tilsetja ein vikar i 60 prosent stilling enn 50 prosent, svarar rådmannen at det er vanskeleg å vita kva stillingsprosent som er attraktiv for søkjarar.

– Men me legg til grunn at dei fleste ønskjer å jobba fulltid, og tenkjer at ei 100 prosent stilling vil vera meir attraktiv enn ei 50 prosent, seier han.

– Dess lenger ned i stilling me kjem, dess vanskelegare vil det kunna vera å rekruttera. Me må også vurdera dette opp mot kor mykje ressursar me treng for å oppretthalda eit godt tenestetilbod, avsluttar han.


SÅRBART: Jordmorstillinga er ei sårbar posisjon, noko som går ut over dei gravide i kommunen. Dei fem mødrene som gjekk ut mot kommunen i fjor, etterlyste betre oppfølging, høgare jordmorstilling og ein tiltaksplan. (Faksimile)
SÅRBART: Jordmorstillinga er ei sårbar posisjon, noko som går ut over dei gravide i kommunen. Dei fem mødrene som gjekk ut mot kommunen i fjor, etterlyste betre oppfølging, høgare jordmorstilling og ein tiltaksplan. (Faksimile)

Siste saker Gå til framsida

Små skattar

Stundom kjem fortida ganske nær, i form av ein personleg utforma reidskap, eit kledestykke eller eit par briller frå slutten av 1800-talet. Det er nesten som me har det mennesket som har brukt desse tinga i kvardagen ein gong for lenge sidan like framfor oss.