VIKTIG JOBB: Viss politikarane verkeleg meiner at jordmortenesta bør styrkast, så må ord bli til handling. (Illustrasjonsfoto)
VIKTIG JOBB: Viss politikarane verkeleg meiner at jordmortenesta bør styrkast, så må ord bli til handling. (Illustrasjonsfoto)

Leiar: Kva skjedde med jordmordebatten?

Publisert 25.01.2020 kl. 15.00. Oppdatert kl. 16.23.

– Eg visste at det har vore utfordringar med oppseiingar og sjukemeldingar. Når desse blir samanfallande, blir ein sårbar. Skulle me koma opp i ein liknande situasjon seinare, må me sjå til at me har gode nok retningsliner.

Dette sa ordførar Kåre Martin Kleppe til «Tysnes» i juli, etter at fem kvinner i kommunen gjekk ut og kritiserte oppfølginga med gravide og foreldre med nyfødde barn. Sjukefråvêr i jordmortenesta gjorde at kommunen ikkje hadde jordmor våren 2019. Ein vikar kom så på plass og sikra tenesta ut året, men no kan kommunen vera på veg tilbake til ein liknande situasjon som i fjor.

Tysnes treng nemleg jordmorvikar også i 2020, og ved fyrstegongsutlysinga kom det berre inn to søknadar. Ifølgje personalrådgjevar Tonje Aakre var begge søkjarane ukvalifiserte. Søknadsfristen for andregongsutlysinga er 26. januar, og ein kan berre håpa at kommunen finn ein kvalifisert kandidat i denne runden.

Etter at dei fem kvinnene stod fram i «Tysnes» i fjor sommar, blei det mykje politisk fokus på jordmortenesta, men kva skjedde då budsjettforhandlingane kom i gang seinare på hausten?

– I Høgre sitt valprogram som nyleg blei vedteke, går partiet inn for innføring av følgjeteneste av jordmor. Då må me auka ressursane til jordmorstillinga, sa ordførar Kleppe i sommar.

Jordmorstillinga blei ikkje mykje diskutert i budsjettforhandlingane, og politikarane enda opp med å vedta eit heller puslete verbaltillegg til budsjettet.

«Kommunestyret stiller seg positiv til at det vert arbeidd for å styrke stilling som jordmor, og ber om at ein tek sikte på å etablera ei ordning for beredskap og følgjeteneste», lyder vedtaket.

Her burde politikarane vore tøffare, og sagt tydelegare at dei skal styrka tenesta.

Det kan sjølvsagt vera vanskeleg å skulla vedta ei direkte styrking av tenesta når kommunen er i ein situasjon med sjukefråvêr, men ein kan absolutt setja spørsmålsteikn ved om politikarane har gjort nok for å sikra jordmortenesta, og unngå at ein hamnar i same situasjon som i fjor vår.

Tysnes har i utgangspunktet jordmorstilling i femti prosent, som mellom anna ordførar Kleppe har uttrykt ønske om å auka. Når kommunen no har søkt etter vikar fram til februar 2021, er det lyst ut ei 50 prosent stilling, men det blir opplyst i utlysinga at kommunen søkjer om prosjektmidlar til å utvida stillinga. Kor mykje den kan bli utvida med er ikkje opplyst, men Tonje Aakre fortel at dei håpar å kunna tilby ei stilling i 100 prosent.

Det er vanskeleg å rekruttera jordmor til distrikta, spesielt når det berre er snakk om eit vikariat på 50 prosent. Det er nok heller ikkje så gunstig for eventuelle søkjarar å forhalda seg til at stillinga kanskje kan bli utvida, og at det er fyrst i mars ein får svar på søknaden om prosjektmidlar frå Helsedirektoratet.

Her burde politikarane vore på banen tidlegare, og i det minste drøfta situasjonen og sett på moglege løysingar for å hindra at ein står utan jordmorvikar. Me har forståing for at det uansett kan vera vrient å få jordmorvikar til ei liten kommune, men ein kan auka sjansane betrakteleg ved å tilby ein større stilling enn femti prosent. Er dette noko politikarane kunne løyvd midlar til då budsjettet blei vedtatt før jul?

Kåre Martin Kleppe har i alle fall sagt at hans parti vil jobba for å styrka stillinga. Arbeidarpartiet nemnde også i sitt valprogram at dei vil «sikra den kommunale jordmortenesta». KrF prata om å styrka jordmortenesta i valkampen, og FrP skreiv i sitt program at dei vil «sikre at ein får på plass fast jordmorstilling på Tysnes».

Er denne styrkinga basert på eventuelle prosjektmidlar frå direktoratet? Midlar som det i så fall må søkast om årleg? Det er vel og bra viss kommunen kan få støtte til å tilby betre tenester. Dei siste åra har Tysnes fått prosjektmidlar til å auka ei helsesjukepleiarstilling, som sjølvsagt er veldig positivt.

Men viss politikarane verkeleg meiner at jordmortenesta bør styrkast, så må ord bli til handling. Ein kan stilla spørsmål ved om det er godt nok å satsa på prosjektmidlar frå staten. Å sikra ei god jordmorteneste er ein viktig del av å vera ein attraktiv kommune, og for å bruka Kleppe sine eigne ord:

«Det er viktig at kommunen har eit godt tilbod til vordande foreldre, dei skal bli tekne vare på.»

redaksjonen@tysnesbladet.no


Siste saker Gå til framsida

Sjå biletdryss frå 10. klasse-showet

På plass i salen under det imponerande 80-talsshowet før helga, var mellom anna Carl Henrik Harbitz-Rasmussen. Han hadde med seg kamera, og knipsa ei rekkje gode bilete som han har delt med oss i «Tysnes». Så anten du fekk med deg showet eller ikkje; her kjem eit lite tilbakeblikk på den kjekke stunda i...